Tránh xa 4 thói quen khiến bạn bị gan nhiễm mỡ

1. Không ăn bữa sáng

Nhiều người có thói quen không ăn sáng, nhưng lại ăn phần lớn vào bữa trưa và tối. Theo TS. Khanh, điều này là phản khoa học.

“Cần chú ý phân bổ lượng thức ăn hợp lý, bữa sáng sẽ là bữa cần thiết nhất, ít nhất phải đạt 1/3 khẩu phần của cả ngày, sau đó là bữa trưa, bữa tối có thể giảm lượng ăn đi một chút. Tuy nhiên, thói quen của người Việt Nam là hay ăn tối nhiều và ăn no. Trong lúc lượng tiêu tốn buổi tối ít dễ khiến thừa năng lượng và tích tụ lại dễ khiến gan nhiễm mỡ”- TS. Khanh phân tích.

TS.BS Vũ Trường Khanh.

Trên thực tế, nhiều người nói rằng, thật khó để xác định được lượng ăn bao nhiêu là đủ, là hợp lý cho cơ thể. Về khiếu nại này, TS. Khanh cho biết, mọi người có thể tra bảng trị giá dinh dưỡng của thực phẩm để lên thực đơn hợp lý. Ví dụ: 100 gram thịt lợn nạc thăn cho 20 gram protein, mỗi 1 gram protein bằng 4kcal. Như vậy 100 gram thịt lợn thăn đem tới 80 kcal từ đạm. Cũng 100 gram thịt lợn thăn này mang đến 6–8 gram lipit (1 gram lipit là 4 kcal), 6 gram chất béo (1 gram chất béo là 9kcal). Từ đó, tính ra năng lượng tổng của 100gram thịt này là khoảng 150kcal.

2. Chỉ ăn rau xanh giảm mỡ

Với những người béo phì thường có thói quen ăn nhiều rau xanh, thậm chí chỉ ăn món rau xanh trong bữa ăn để giảm béo. Song TS. Khanh cho rằng, không nên chỉ ăn rau không, do lượng ít quá sẽ không đủ phân phối cho cơ thể. Hơn nữa ví dụ thành phần các chất không cân đối, lúc đó sẽ biến cơ thể từ đang dư thừa năng lượng phát triển thành cơ thể thiếu năng lượng 1 cách trầm trọng vì cơ thể không thích nghi ngay được sẽ rất nguy hiểm. Chỉ ăn rau không là không khoa học.

“Thông thường trong 1 ngày, lượng gluxit tức là chất tinh bột chiếm 65% năng lượng đưa về cơ thể; protit khoảng 15%; chất béo khoảng 20%. Khi chúng ta tính được thành phần cân đối đó ra thì chúng ta có tỉ lệ thức ăn nó tương đối hoàn chỉnh để mang đến năng lượng về trong cơ thể”- TS. Khanh nói.

Để điều trị bệnh gan nhiễm mỡ, theo các bác sĩ, việc ưu tiên bậc nhất là điều chỉnh chính sách ăn uống, vận động thể lực nếu không hiệu quả mới can thiệp bằng thuốc. Cho nên chỉ tuân thủ một chính sách kiêng khem nhằm giảm gan nhiễm mỡ là chưa đủ.

3. Uống rượu vang, bia thay rượu

TS. Khanh cho biết, nguyên do hàng đầu dẫn tới gan nhiễm mỡ là bia, rượu, nhất là tại nam giới rất nhiều. Tại khoa Tiêu hoá, gần như ngày nào cũng tiếp nhận từ 5-7 trường hợp bệnh nhân xơ gan do rượu dù ban đầu họ chỉ bị gan nhiễm mỡ. Để điều trị bệnh gan nhiễm mỡ ở đối tượng uống nhiều bia rượu thì việc đầu tiên là cần ngừng uống bia, rượu ngay lập tức, nếu như không chắc chắn gan thoái hoá mỡ nặng dẫn đến xơ gan.

Tuy nhiên, hiện tại nhiều người có quan niệm và thói quen là uống bia hoặc rượu vang thay cho rượu vì nghĩ nồng độ cồn thấp ít ảnh hưởng tới sức khoẻ hơn. Trên thực tế, theo TS. Khanh, đây là 1 sai lầm của gần như bệnh nhân gan nhiễm mỡ.

“Thay vì uống khoảng 200ml rượu mạnh 40 - 50 độ, nhiều người chuyển sang uống hết chai vang khoảng 600ml. Nhưng với độ cồn là 12 thì họ đã nạp vào cơ thể sắp tương đương với lượng cồn trong rượu mạnh. Tương tự, nhiều người bỏ rượu sang uống bia vì nồng độ cồn thấp (khoảng 5% độ cồn), thế nhưng họ thường uống bia với số lượng to chứ ít khi chỉ uống một cốc bia. Và nếu uống hai - 3 lít bia trong một bữa nhậu thì lượng cồn cũng tương đương họ uống 200ml rượu mạnh 50 độ”, TS Khanh lý giải.

Hàng năm trên thế giới có khoảng 1,4 triệu trường hợp tử vong có liên quan đến bệnh viêm gan vi rút (chiếm khoảng 2,7% tổng số các trường hợp tử vong).Vi rút viêm gan B và C là nguyên nhân gây ung thư gan hàng đầu, ước tính có khoảng 57% các trường hợp xơ gan và 78% trường hợp ung thư gan tiên phát do nhiễm vi rút viêm gan b và C.

4. Ăn chay kéo dài

Bên cạnh bia, rượu thì tổn thương gan do 1 số bệnh như virus viêm gan C cũng là 1 trong những nguyên nhân gây gan nhiễm mỡ. Hoặc một số trường hợp do béo phì, rối loạn chuyển hóa, tiểu đường, lúc đó dễ gây gan nhiễm mỡ.

Theo TS. Khanh, tại nhóm nguyên gân gây bệnh gan nhiễm mỡ không liên quan đến rượu bia, đặc biệt do rối loạn chuyển hóa thì thực ra trường hợp này là thừa năng lượng. Có thể nói nôm na là đầu vào mà lớn hơn gần như so với sự tiêu tốn của cơ thể thì sẽ tích lũy lại trong cơ thể, trong đó có gan thì khi đó gan sẽ thoái hóa mỡ.

Chính vì lý do thừa năng lượng mà không ít người tìm tới cách ăn chay trường kì, nhưng đây lại là 1 cách làm chưa khoa học. Bởi lẽ, theo TS. Khanh, nếu như ăn chay mà đưa về lượng rất to thì chúng ta tiếp diễn thoái hóa mỡ vì thừa năng lượng tích tụ lại. Thứ hai, là người ăn chay vẫn có thể uống bia, uống rượu, lúc uống vào gây gan nhiễm mỡ.

“Thường chúng ta không chú ý năng lượng là do bia, rượu gây ra, người ta tính ra 1gam ethanol cho vào cơ thể tương đương khoảng 7kcal, tương tự cần tính toán lượng đưa về cơ thể để có chế độ ăn hợp lý mới hạn chế được gan bị nhiễm mỡ”- TS. Khanh lý giải.

Dương Hải